Holocaustmonument Levenslicht onthuld op Kaasmarkt

Holocaustmonument Levenslicht onthuld op Kaasmarkt

Op 27 januari 2020 is het vijfenzeventig jaar geleden dat concentratie- en vernietigingskamp Auschwitz werd bevrijd. Over heel de wereld wordt daar bij stilgestaan. Om ook stil te staan bij de Holocaustslachtoffers uit onze gemeente, is van 22 januari tot 2 februari het tijdelijke Holocaustmonument Levenslicht te zien op de Kaasmarkt in Edam, de Raadhuisstraat in Oosthuizen en Arthotel Spaander in Volendam. Het monument in onze gemeente maakt deel uit van een landelijk project van het Nationaal Comité 4 en 5 mei waaraan meer dan 150 Nederlandse gemeenten deelnemen. Zo staat Nederland gezamenlijk stil bij de verschrikkingen van de Holocaust.

Op 22 januari om 19.00 uur wordt Levenslicht door burgemeester Lieke Sievers en Mick Nolte, voorzitter Stichting Joods Verleden Edam, onthuld op de Kaasmarkt in Edam. U bent hierbij van harte welkom.

Zowel in de Joodse herdenkingstraditie als in de Roma- en Sinti-cultuur zijn stenen belangrijk. Kunstenaar Daan Roosegaarde en zijn team hebben deze traditie als inspiratie gebruikt. Met in totaal 104.000 lichtgevende stenen - gelijk aan het aantal slachtoffers uit Nederland - staat het kunstwerk symbool voor de impact van de Holo¬caust. De stenen zijn verdeeld over de verschillende gemeenten waar Joden, Roma en Sinti woonden, hun leven leefden; soms al generaties lang. Ook uit onze gemeente zijn 21 Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog weggerukt en vermoord.

Levenslicht
Om de paar seconden zie je de stenen oplichten en weer uitdoven, als een ademhaling in licht. Daarmee symboliseren ze het leven dat nu in de gemeente gemist wordt. Door stil te staan bij het gemis van de plaatsgenoten bij Levenslicht blijft de herinnering aan de slachtoffers levend.

Het gezin Brandon
Van 22 tot 26 januari staat Levenslicht op de Edamse Kaasmarkt.
Deze locatie is gekozen omdat in de Tweede Wereldoorlog vanaf hier  Joodse Edammers zijn weggevoerd. Edammer Cor Guit zag vanuit zijn ouderlijk huis de familie Brandon in 1943 voorbij lopen. “Ik was zes jaar en we woonden in de Batenburgerstraat. De familie Brandon woonde in de Grote Kerkstraat nummer 6. Ze hadden vijf kinderen: Hartog, Johanna, Mozes, Lea en Louis, de jongste. In de buurt speelden we altijd met elkaar. Met mijn vader keek ik boven uit het raam naar het gezin dat met tasjes in de hand naar de Kaasmarkt liep. Daar stond een vrachtauto ze op te wachten. We hebben daarna nooit meer iets van ze gehoord. Later begreep ik pas wat ik gezien had. Louis is in juni 1943 met het zogenoemde kindertransport uit Vught via Westerbork op transport gesteld naar vernietigingskamp Sobibor. Dat beeld van hun vertrek uit Edam is in mijn geheugen gekerfd.”
Behalve de 7 leden van dit gezin werden 14 andere Joodse Edammers weggevoerd. Hun namen worden elk jaar bij de 4-mei-herdenking bij het Joodse monument op ’t Oorgat hardop genoemd.

Kaatje Cohen
Van 26 tot 30 januari staat het lichtobject aan de Raadhuisstraat in Oosthuizen. Daar stond het huis van de familie Kaan, het onderduikadres van Kitty (geboren als Kaatje) Cohen, een jonge onderwijzeres uit het Groningse Garrelsweer. Eind 1940 werd Kitty als jodin bij het niet-joodse onderwijs ontslagen. Als Ina Kleveringa dook ze in 1942 onder in Oosthuizen. Ze werd verraden en op 3 maart 1944 op transport was gesteld naar Auschwitz. Drie dagen later, op 6 maart 1944, werd de 35-jarige Kitty van het leven beroofd.

Hein Schilder
Tot 2 februari staat Levenslicht vervolgens voor Arthotel Spaander aan de Dijk in Volendam. Hier is geen direct relatie met Joodse dorpsgenoten of Joodse onderduikers. Wel ‘logeerden’ er andere onderduikers – én Duitsers – in het hotel. De latere eigenaar Hein Schilder sr – oprichter van HSB – was een regionale verzetsman.


 




BASE-it Computers De Boer Accountants Harmonie Kapper Sjoerd Lux Photograpy Cor Kes Ronald Schot Smits Web Stadskrant adverteren Uitgeverij De Stad Hotel Restaurant De Fortuna schoonmaak & opruimbedrijf HARRIE
Facebook